Zanim jednak zaczniemy szukać projektu takiego budynku, musimy zdecydować się, jaki system utrzymania zwierząt wybierzemy. W chowie bydła stosuje się dwa systemy:

• uwięziowy
• wolnostanowiskowy

Systemy utrzymania, w zależności od sposobu zorganizowania legowisk, mogą być ściołowe (utrzymanie zwierząt na płytkiej lub głębokiej ściółce) albo bezściołowe (legowiska wyłożone są specjalnymi matami lub materacami, a pozostała część podłogi zbudowana jest z tzw. rusztów, przez które odchody przedostają się do kanałów gnojowicowych).

W praktyce  odchodzi się już w Polsce od uwięziowego systemu utrzymania bydła. W nowo budowanych i modernizowanych oborach króluje system wolnostanowiskowy bezściołowy, który nie tylko daje większą swobodę krowom, ale pozwala też zdecydowanie zmniejszyć nakłady pracy na obsługę zwierząt). System wolnostanowiskowy na głębokiej ściółce jest najlepszy dla obór otwartych tzw. kurtynowych.

System utrzymania decyduje w efekcie zarówno o sposobie rozwiązania wnętrza obory (wymiary i powierzchnie legowisk, usytuowanie i wymiary korytarzy paszowych, sposób usuwania odchodów, rodzaj wyposażenia) jak i całej infrastruktury towarzyszącej (drogi dojazdowe, wybiegi, magazyny paszowe, płyty obornikowe, zbiorniki na gnojowicę itp.).

Konstrukcja obory musi dawać nie tylko możliwość prowadzenia hodowli w  wybranym przez nas „systemie”, ale także sprzyjać zapewnieniu zwierzętom odpowiednich warunków bytowych czyli dobrostanu. Nowoczesna obora musi być też tak zaprojektowana i zbudowana, aby umożliwiała hodowcy organizację produkcji, która spełnia surowe wymogi ekologiczne.

Najważniejszym czynnikiem decydującym o poziomie dobrostanu bydła jest mikroklimat panujący we wnętrzu obory. Składają się na niego: temperatura, wilgotność powietrza, prędkość przepływu powietrza, stężenie gazów, zapylenie, oświetlenie i hałas.

Wypełnienie większości norm obowiązujących w tym zakresie możliwe jest wtedy, gdy zastosujemy odpowiednie rozwiązania już w fazie projektowania, w tym rozwiązania konstrukcyjne. Nie zapewnimy na przykład bydłu właściwego mikroklimatu jeżeli ściany obory nie będą odpowiednio wysokie, a zastosowana konstrukcja dachu spowoduje dodatkowe obniżenie wysokości pomieszczeń wewnętrznych. Jeśli prawidłowo nie wyliczymy stosunku powierzchni projektowanych okien i świetlików do powierzchni podłogi obory, to zapewnienie wymaganego oświetlenia i przewietrzania jej wnętrza będzie bardzo utrudnione. Pożądaną temperaturę wewnątrz obory uzyskamy dzięki właściwej konstrukcji ścian i użyciu do ich budowy odpowiednich materiałów.

Specjaliści uważają, że najlepszym rozwiązaniem konstrukcyjnym dla obór, w których można stosować każdy z systemów utrzymania bydła, jest obiekt w układzie bez słupów pośrednich stanowiący halę jednoprzestrzenną.

Mikroklimat i budynek obory - otwórz

Ci rolnicy, którzy już budują lub planują budowę nowych obór muszą pamiętać, że postęp technologiczny w hodowli bydła jest bardzo duży. Dlatego – stawiając oborę dziś – musimy zapewnić sobie możliwość jej przebudowy (modernizacji) w przyszłości. Modernizacje budynków inwentarskich w krajach o wysokorozwiniętym rolnictwie przeprowadza się zwykle co 15 – 20 lat. Niespełnienie w nich obowiązujących i zmieniających się standardów (wymagania są coraz wyższe) grozić może wysokimi karami i całkowitym wstrzymaniem produkcji.

Wiemy więc już czym powinien kierować się rolnik, który zamierza stawiać nową oborę. A co ma zrobić ten, który od dawna w starej oborze prowadzi hodowlę ? Musi ją zmodernizować kierując się tymi samymi zasadami. Standardy europejskie obwiązują go bowiem w takim samym stopniu jak wszystkich europejskich hodowców bydła. Powinien zadbać, aby wykonanie projektu budowlanego modernizacji zlecić specjaliście, który nie tylko jest dobrym architektem, ale zna doskonale zagadnienia związane z systemami utrzymania bydła.

Źródło:

http://budorol.pl/96,systemy_utrzymania_bydla.html

Podział rolnictwa ze względu na wielkość stosowanych nakładów:

- rolnictwo intensywne – charakteryzujące się dużymi nakładami kapitału (nawożenie, środki ochrony roślin, materiał siewny najwyższej jakości, uszlachetnione rasy hodowanych zwierząt) i pracy żywej (ludzkiej) lub uprzedmiotowionej (maszyn) w celu uzyskania wysokich plonów. Gospodarka intensywna najczęściej występuje na obszarach o dużej gęstości zaludnienia, tj. w Europie Zachodniej, północno- wschodniej części Stanów Zjednoczonych oraz Azji Południowo-Wschodniej, Południowej i Wschodniej;

- rolnictwo ekstensywne – cechujące się małymi nakładami pracy i środków finansowych na jednostkę powierzchni lub sztukę przeliczeniową zwierząt. Uzyskiwane plony z jednostki powierzchni są niewielkie. Rolnictwo tego typu występuje na wielu obszarach krajów wysoko rozwiniętych, np. w Kanadzie, Stanach Zjednoczonych, Australii oraz w Rosji i Kazachstanie. Ekstensywną gospodarkę rolną prowadzi także wiele ubogich krajów afrykańskich.

Podział rolnictwa ze względu na przeznaczenie uzyskiwanych produktów:

- rolnictwo towarowe – produkujące artykuły rolne przeznaczone na sprzedaż w całości lub w przeważającej części;

- rolnictwo samozaopatrzeniowe (naturalne) – produkcja rolna nastawiona jest na zaspokajanie potrzeb żywnościowych właściciela gospodarstwa i jego rodziny.

Podział gospodarki rolnej według Międzynarodowej Komisji Typologii Rolnictwa:

- rolnictwo pierwotne – charakteryzuje się wspólną własnością ziemi oraz wędrówkową formą jej użytkowania. Płody rolne niemal w całości przeznaczone są na spożycie wewnętrzne. Rolnictwo pierwotne występuje w dwóch odmianach:

• gospodarka żarowo-odłogowa – polega na wypaleniu działki leśnej, jej uprawie przez kilka lat, a następnie pozostawieniu odłogiem na okres kilkunastu lat. Rolnictwo tego typu zachowało się na obszarach lasów tropikalnych Afryki, Ameryki Południowej, Azji Południowo-Wschodniej i Oceanii;

• pasterstwo koczownicze – polega na ciągłej wędrówce ludności wraz ze stadami zwierząt (bydło, kozy, owce, osły, wielbłądy, renifery) w poszukiwaniu odpowiednich pastwisk. Pasterstwo koczownicze i półkoczownicze występuje współcześnie w Afryce – głównie na półpustynnych obrzeżach Sahary, na Półwyspie Arabskim oraz w Azji Środkowej i Północnej;

- rolnictwo tradycyjne – polega na uprawie roślin i chowie zwierząt. W gospodarce tradycyjnej wydziela się dwa typy rolnictwa: chłopskie i obszarnicze;

• rolnictwo chłopskie – najczęściej jest to gospodarka samozaopatrzeniowa, w której na sprzedaż przeznacza się tylko nadwyżki produkcyjne;

• rolnictwo obszarnicze – charakteryzuje się gospodarstwami o bardzo dużej powierzchni, w których przeważa rolnictwo ekstensywne o niskim poziomie mechanizacji (obecnie występuje głównie w Ameryce Łacińskiej);

- rolnictwo rynkowe – gospodarka rolna dążąca do osiągnięcia maksymalnego zysku poprzez intensyfikację produkcji rolnej (wzrost plonów dzięki stosowaniu modyfikowanych genetycznie gatunków roślin odpornych na szkodniki i wyżej plonujących, a także poprzez zwiększoną chemizację oraz wprowadzanie pasz przyspieszających wzrost zwierząt) i zwiększanie produktywności pracy (mechanizacja prac polowych, specjalizacja produkcji). W rolnictwie rynkowym wyróżnia się:

• wysokotowarowe, intensywne rolnictwo Europy Zachodniej z daleko posuniętą specjalizacją gospodarstw, np. w produkcji zbóż, roślin przemysłowych, owoców i warzyw lub chowie bydła (głównie mlecznego), trzody chlewnej czy owiec;

• rolnictwo farmerskie – wielkoobszarowe, zmechanizowane i wyspecjalizowane gospodarstwa (hodowlane, zbożowe, roślin przemysłowych), z których cała produkcja przeznaczona jest na sprzedaż. Występuje w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie, a także w nieco zmienionej formie w Australii i Nowej Zelandii;

• rolnictwo plantacyjne – wyspecjalizowane w produkcji określonych roślin (przeznaczonych przede wszystkim na rynki zagraniczne) w dużych obszarowo gospodarstwach. Głównymi roślinami plantacyjnymi są: herbata, bawełna, trzcina cukrowa, kawa, kauczukowiec, bananowiec, kakaowiec, ananasy. Największe obszary rolnictwa plantacyjnego występują w strefie międzyzwrotnikowej Ameryki Łacińskiej, Afryki i Azji;

- rolnictwo uspołecznione

Źródło:

http://sciaga.onet.pl/12581,61,177,150,1,21303,sciaga.html

http://ekonomikarolnictwa.eu/

Za uchwaleniem ustawy było 226 posłów, przeciw 112, 7 wstrzymało się od głosu.

Sejm przyjął poprawkę PSL, zgodnie z którą rolnicy prowadzący produkcję w ramach tzw. działów specjalnych nie będą płacili składek zdrowotnych na podstawie nowej ustawy, ponieważ już je opłacają z innego tytułu.

Sejm nie przyjął poprawek PiS i SP dotyczących pobierania składki z odpisu od podatku rolnego oraz aby składkę płaciły gospodarstwa ponad 50 ha i by była ona jednolita – wynosiła 36 zł, czyli tyle, ile obecnie najniższa składka od osób prowadzących działalność gospodarczą.

Wniesiona przez rząd zmiana opłacania składek zdrowotnych przez rolników jest spowodowana wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z października 2010 r. Trybunał uznał za niekonstytucyjne zapisy, według których budżet państwa opłaca składki za rolników bez względu na ich dochody.

Na zmianę tych przepisów TK dał Sejmowi 15 miesięcy – do 4 lutego 2012 r. Teraz ustawa trafi do Senatu.

Zaproponowane przez rząd rozwiązanie będzie obwiązywać tylko do końca 2012 r., czyli do czasu opracowania mechanizmu wyliczania składki w oparciu o dochód uzyskiwany w gospodarstwie rolnym.

Wnioski będą przyjmowane do następnego dnia roboczego następującego po dniu podania do publicznej wiadomości na stronie internetowej www.arimr.gov.pl informacji, z której wynika, że zapotrzebowanie na środki finansowe wynikające ze złożonych wniosków osiągnęło poziom co najmniej 120% środków finansowych dostępnych na takie wsparcie w ramach PROW 2007-2013. W przypadku, gdy nie zostanie opublikowana informacja dotycząca przekroczenia 120% środków finansowych dostępnych w ramach PROW 2007-2013, termin składania wniosków o przyznanie pomocy upływa w dniu 31 grudnia 2012 r.

Zakres kosztów, które można zrefinansować z tego działania jest bardzo szeroki i obejmuje m.in. usługi doradcze w zakresie leśnym, usługi doradcze dotyczące przestrzegania wymogów wzajemnej zgodności oraz spełniania zasad  bezpieczeństwa i higieny pracy, a także zarządzania gospodarstwem rolnym. Tak ukierunkowane doradztwo, dofinansowywane z PROW 2007 -2013, ma usprawnić niełatwy proces dostosowywania gospodarstw rolnych do wymogów Unii Europejskiej.

Wsparcie może otrzymać wnioskodawca, który zawarł umowę o świadczenie płatnych usług doradczych z jednostką uprawnioną do prowadzenia takiej działalności. Do świadczenia rolnikom płatnych usług doradczych uprawnione są: ośrodki doradztwa rolniczego, izby rolnicze oraz inne podmioty, które uzyskały stosowną akredytację Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (wykaz podmiotów akredytowanych znajduje się na stronie internetowej MRiRW: www.minrol.gov.pl).

Przyznane przez ARiMR dofinansowanie pokrywa w 80% koszty kwalifikowane poniesione przez rolnika lub posiadacza lasu na zrealizowane usługi doradcze, lecz nie może być wyższe  niż równowartość 1500 euro na gospodarstwo w całym okresie realizacji PROW.

Departament Komunikacji Społecznej

Komisja Europejska przedstawiła 12 października projekt reformy wspólnej polityki rolnej (WPR) na okres po 2013 r. Projekt ten ma na celu zwiększenie konkurencyjności oraz zrównoważonego i trwałego charakteru rolnictwa na wszystkich obszarach, aby zagwarantować obywatelom Europy zdrową żywność wysokiej jakości, chronić środowisko i rozwijać obszary wiejskie.

„Komisja Europejska proponuje nowe partnerstwo między Europą i rolnikami w celu sprostania wyzwaniom bezpieczeństwa żywnościowego, zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych i wzrostu gospodarczego. Nadchodzące dziesięciolecia będą mieć decydujące znaczenie dla stworzenia podstaw silnego rolnictwa, będącego w stanie sprostać zmianom klimatu i międzynarodowej konkurencji, spełniając jednocześnie oczekiwania obywateli. Europa potrzebuje swoich rolników, a rolnicy potrzebują wsparcia Europy. Wspólna Polityka Rolna to nasza żywność, to przyszłość ponad połowy naszego terytorium” – oświadczył Dacian Cioloş, europejski komisarz ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich. 

Zreformowana WPR umożliwi promowanie innowacji, zwiększenie konkurencyjności sektora rolnego zarówno pod względem gospodarczym jak i ekologicznym, walkę ze zmianami klimatu oraz wsparcie wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Wniesie także decydujący wkład w strategię „Europa 2020”.

Dziesięć kluczowych punktów reformy:

1) Bardziej ukierunkowane wsparcie dochodów w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

W celu lepszego wykorzystania potencjału rolnego UE Komisja proponuje wsparcie dochodów rolników w bardziej sprawiedliwy, prostszy i lepiej ukierunkowany sposób. Podstawowe wsparcie dochodu będzie dotyczyć jedynie rolników aktywnych. Będzie ono maleć począwszy od kwoty 150  000 euro (degresja), a jego pułap wyniesie 300 000 euro rocznie na gospodarstwo, przy czym wsparcie będzie uwzględniać ilość miejsc pracy stworzonych przez gospodarstwa. Będzie ono również sprawiedliwiej rozdzielane między rolników, regiony i państwa członkowskie.

2) Sprawniej działające i lepiej dostosowane narzędzia zarządzania kryzysowego, aby sprostać nowym wyzwaniom gospodarczym

Niestabilność cen stanowi zagrożenie dla długofalowej konkurencyjności rolnictwa. Komisja proponuje skuteczniejsze i sprawniej działające sieci bezpieczeństwa dla sektorów najbardziej narażonych na kryzysy (prywatne przechowywanie i interwencja publiczna) oraz wspieranie tworzenia ubezpieczeń i funduszy wzajemnego inwestowania.

3) Płatność „ekologiczna” na rzecz długofalowej wydajności i ochrony ekosystemów

W celu zwiększenia przyjaznego środowisku zrównoważenia sektora rolnego oraz waloryzacji starań rolników Komisja proponuje przeznaczyć 30 proc. płatności bezpośrednich na praktyki umożliwiające optymalne wykorzystanie zasobów naturalnych. Praktyki te, proste do wdrożenia i efektywne ekologicznie, to: dywersyfikacja upraw, zachowanie trwałych użytków zielonych, ochrona niszy ekologicznych i krajobrazów.

4) Dodatkowe inwestycje na rzecz badań naukowych i innowacji

W celu stworzenia konkurencyjnego rolnictwa opartego na wiedzy Komisja proponuje podwojenie budżetu na badania naukowe i innowacje w dziedzinie rolnictwa oraz zapewnienie, by wyniki badań miały odzwierciedlenie w praktyce, poprzez ustanowienie nowego partnerstwa na rzecz innowacji. Ze środków tych będzie można sfinansować przekazywanie know-how, usługi doradcze dla rolników a także wesprzeć istotne dla rolników projekty badawcze, zapewniając ściślejszą współpracę między sektorem rolnym a środowiskiem naukowym.

5) Bardziej konkurencyjny i zrównoważony łańcuch dostaw żywności

Rolnictwo, które leży u podstaw łańcucha dostaw żywności, jest bardzo rozdrobnione i mało ustrukturyzowane. W celu umocnienia pozycji rolników Komisja proponuje wsparcie organizacji producentów i organizacji międzybranżowych oraz rozwijanie krótkich łańcuchów między producentami a konsumentami (bez zbyt wielu pośredników). Ponadto kwoty cukru, które straciły znaczenie, nie zostaną przedłużone na okres po roku 2015.

6) Zachęcanie do inicjatyw rolno-środowiskowych

Należy uwzględnić specyfikę każdego obszaru i zachęcać do inicjatyw rolno-środowiskowych na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym. W tym celu Komisja proponuje, aby zachowanie i odbudowa ekosystemów oraz walka ze zmianami klimatu jak również efektywne wykorzystanie zasobów stanowiły dwa z sześciu priorytetów polityki rozwoju obszarów wiejskich.

7) Wsparcie młodych rolników podejmujących działalność

Dwie trzecie rolników ma ponad 55 lat. Aby wesprzeć tworzenie miejsc pracy i zachęcić młode pokolenie do rozpoczęcia działalności w sektorze rolnym, Komisja proponuje stworzenie nowego środka wsparcia przyznawanego na podjęcie działalności dostępnego dla rolników poniżej 40 roku życia podczas pierwszych pięciu lat ich projektu.

8) Pobudzanie zatrudnienia i ducha przedsiębiorczości na obszarach wiejskich

W celu promowania zatrudnienia i ducha przedsiębiorczości Komisja proponuje szereg środków mających za zadanie pobudzić działalność gospodarczą na obszarach wiejskich oraz zachęcić do inicjatyw związanych z rozwojem lokalnym. Przykładowo stworzony zostanie „zestaw na początek” mający na celu wsparcie projektów mikroprzedsiębiorstw z finansowaniem do wysokości 70 000 euro w okresie pięciu lat. Wzmocnione zostaną lokalne grupy działania LEADER.

9) Większe uwzględnienie obszarów najbardziej zagrożonych

W celu uniknięcia pustynnienia oraz zachowania bogactwa naszego terytorium Komisja umożliwia państwom członkowskim udzielenie większego wsparcia rolnikom na obszarach o niekorzystnych warunkach naturalnych za pomocą dodatkowej rekompensaty. Pomoc ta uzupełni inne dotacje już dostępne w ramach polityki rozwoju obszarów wiejskich.

10) WPR prostsza i skuteczniejsza

W celu uniknięcia zbędnych obciążeń administracyjnych Komisja proponuje uproszczenie kilku mechanizmów WPR, w szczególności zasady współzależności oraz systemów kontroli, nie zmniejszając przy tym ich skuteczności. Ponadto środki wsparcia dla drobnych rolników zostaną uproszczone. Dla tych ostatnich stworzona zostanie płatność zryczałtowana w wysokości od 500 do 1000 euro rocznie na gospodarstwo. Drobni rolnicy kończący działalność rolną zachęcani będą do przekazywania gruntów innym rolnikom zamierzającym zrestrukturyzować swoje gospodarstwa.

Redakcja AgroNews, fot. sxc.hu
Źródło: Press releases RAPID, www.europa.eu, fot. sxc.hu

Przede wszystkim nie ma już rent strukturalnych. Zgodnie z propozycją, odchodzi się od programu przewidującego zachęty dla osób odchodzących od prowadzenia gospodarstwa.

Młody rolnik może natomiast liczyć na pomoc: osoby poniżej 40 roku życia, przez 5 lat mogłyby otrzymywać prócz płatności podstawowej jeszcze 25 proc. płatności średniej – ograniczono je dla posiadaczy 25 ha). Szczegółów nie przedstawiono, wiadomo tylko, że zwiększenie płatności z tytułu młodego wieku przewidziane jest w ramach krajowej koperty finansowej – czyli z I, a nie z II filara. Państwo może przeznaczyć na takie dodatki 2 proc. tej koperty

Rolnictwo zrównoważone

Pakiet 1. Rolnik decydujący się na ten pakiet otrzyma rocznie 360 zł do GO w swoim gospodarstwie. Jeżeli rolnik posiada w gospodarstwie inne grunty ni grunty orne to nie otrzyma do nich płatności, jednak jest zobowiązany do przestrzegania na nich zasady rolnictwa zrównoważonego.

 Wymagania pakietu:

1.       Coroczne sporządzenie planu nawozowego na podstawie aktualnych analiz glebowych,
2.       Ograniczenie maksymalnej dawki nawożenia azotem do 150 kg N/ha- GO i 120 kg N/ha- TUZ,
3.       Przestrzeganie płodozmianu ustalonego w planie rolno środowiskowym- zmianowanie musi obejmować trzy grupy roślin.
4.       Obowiązek koszenia i/lub wypasania TUZ zgodnie z terminami wskazanymi w planie rolnośrodowiskowym.
5.       Nakaz zachowania TUZ i oraz elementów krajobrazu nieużytkowanych rolniczo.

Agencja Rynku Rolnego uprzejmie informuje, że od 15 stycznia 2011 r. można ubiegać się odopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany (zbóż jarych, zbóż ozimych, roślin strączkowych, ziemniaka, mieszanek zbożowych i pastewnych):

- mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie – dotyczącej materiału siewnego zakupionego i zużytego do siewu lub sadzenia w okresie od dnia od 15 lipca 2010 r. do dnia 15 czerwca 2011 r.

- dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010 r. Dopłata dotyczy materiału siewnego zakupionego i zużytego do siewu lub sadzenia w okresie od dnia 15 lipca 2010 r. do dnia 1 czerwca 2011 r.

UWAGA: Jeżeli przed powstaniem szkód co najmniej połowa powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem łąk i pastwisk) w gospodarstwie rolnym nie była objęta umową ubezpieczenia, przyznana przez ARR dopłata będzie pomniejszona o 50% wartości.

1. Wnioski o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie można składać w terminie od dnia 15 stycznia do dnia 25 czerwca 2011 r.

Szczegółowe informacje dotyczące uzyskania dopłaty znajdują się w „Warunkach uzyskania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w ramach pomocy de minimis w rolnictwie”.

UWAGA: W 2011 r. obowiązuje NOWY WZÓR WNIOSKU o przyznanie dopłaty oraz wprowadzono obowiązkowy Formularz informacji przedstawianych przez wnioskodawcę.

2. Wnioski o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnychlub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010 r. można składać w terminie od dnia 15 stycznia do dnia1 czerwca 2011 r. (uwaga: termin składania wniosków jest krótszy niż w przypadku dopłat o charakterze pomocy de minimis w rolnictwie).

Pomoc finansowa dla poszkodowanych w wyniku ww. klęsk nie będzie wliczana do limitu pomocy de minimis w rolnictwie. Dopłata może zostać udzielona, jeżeli w gospodarstwie producenta rolnego powstałe szkody w wyniku klęsk wyniosły ponad 30% oraz fakt ten został udokumentowany protokołem oszacowania szkód.

UWAGA: Jeżeli przed powstaniem szkód co najmniej połowa powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem łąk i pastwisk) w gospodarstwie rolnym nie była objęta umową ubezpieczenia, przyznana przez ARR dopłata będzie pomniejszona o 50% wartości.

Szczegółowe informacje dotyczące uzyskania dopłaty znajdują się w „Warunkach uzyskania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010 r.”

Dopłaty do materiału siewnego – sposób postępowania w przypadku zniszczenia upraw w wyniku wystąpienia niekorzystnych warunków atmosferycznych

W związku z napływającymi z kraju doniesieniami o szkodach powstałych w uprawach założonych z materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany zakupionego i zużytego do siewu w terminie od 15 lipca 2010 r., Agencja Rynku Rolnego informuje, że producent rolny, który:

- złożył wniosek o przyznanie dopłaty – powinien o fakcie zniszczenia uprawy bezzwłocznie poinformować oddział terenowy (OT), do którego składał wniosek.

Jeżeli zadeklarowana we wniosku uprawa zostanie usunięta z pola, a OT ARR nie będzie w posiadaniu takiej informacji, przyznana do tej powierzchni dopłata wraz z odsetkami będzie musiała być zwrócona do Agencji.

- dopiero zamierza ubiegać się o dopłatę – do wniosku o przyznanie dopłaty poza wymaganymi załącznikami dodatkowo powinien dołączyć dokument potwierdzający wystąpienie szkody w uprawach.

Jeżeli we wniosku o przyznanie dopłaty producent rolny ujmuje dwa razy tę samą działkę rolną – raz obsianą zbożem ozimym (zniszczonym w wyniku działania siły wyższej) a raz rośliną jarą – jest zobowiązany do udokumentowania zniszczenia uprawy w sposób niebudzący wątpliwości. Każdy taki przypadek będzie poddawany szczegółowej analizie, z uwzględnieniem szczególnie terminów agrotechnicznych oraz biologii danego gatunku roślinny uprawnej. Należy pamiętać, że dopłataminie obejmuje się upraw przeznaczonych na przedplon lub poplon.

Działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności, które spowodowały szkody w uprawach, można wykazać składając do OT ARR:

• Protokół oszacowania szkód w uprawach rolnych spowodowanych przez suszę, grad, deszcz nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, sporządzony przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód,
• Dokument potwierdzający wystąpienie szkody w uprawach rolnych, z którego wynika powierzchnia upraw, na których wystąpiła szkoda, sporządzony przez zakład ubezpieczeń, z którym rolnik zawarł umowę ubezpieczenia upraw, co najmniej od jednego z tych ryzyk,
• Zaświadczenie wystawione przez odpowiedni organ administracji sporządzone, w przypadku gdy nie została powołana komisja przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód oraz uprawy nie zostały objęte umową ubezpieczenia,
• Zaświadczenie o wystąpieniu pożaru, w przypadku szkód w uprawach spowodowanych pożarem, wydawane przez właściwego ze względu na miejsce wystąpienia zdarzenia komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej,
• Protokół oględzin lub ostatecznego szacowania szkody w uprawach i płodach rolnych wyrządzonych przez dziki, łosie jelenie, daniele i sarny, sporządzony przez upoważnionego przedstawiciela dzierżawcy lub zarządcy obwodu łowieckiego lub inne podmioty uprawnione do szacowania szkód łowieckich na podstawie przepisów prawa łowieckiego,
• Decyzję właściwego wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa, wydaną na podstawie przepisów o ochronie roślin, nakazującą zniszczenie roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów w przypadku wystąpienia lub podejrzenia wystąpienia organizmów kwarantannowych.
• Pisemne oświadczenie potwierdzające wystąpienie szkody w uprawach rolnych, spowodowane przez suszę, grad, deszcz nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia oraz sporządzone zgodnie ze wzorem opracowanym przez ARR i podpisane przez dwóch świadków, którzy nie są domownikami rolnika, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

“Program rolnośrodowiskowy” to wsparcie dla rolników, którzy prowadzą działalność produkcyjną w szczególnych warunkach i z dbałością o ochronę i zasobów środowiska naturalnego. Chodzi tutaj na przykład o prowadzenie działalności rolniczej  metodami ekologicznymi, czyli bez użycia sztucznych nawozów, czy ochronę zagrożonych wymarciem zwierząt gospodarskich, czy zagrożonych wyginięciem roślin. Program ten służy też temu by działalność rolnicza pozwalała jednocześnie chronić zagrożone wyginięciem ptaki i ich siedliska znajdujące się na obszarach Natura 2000 jak i poza nimi. Cały “Program rolnośrodowiskowy” obejmuje obecnie 9 pakietów, a w każdym z nich może być od kilku do nawet kilkunastu wariantów. Istotne jest też to, że decydując się na wprowadzenie danego wariantu w pakiecie Programu rolnośrodowiskowego i otrzymując należne wsparcie, rolnik musi przez pięć lat prowadzić zadeklarowane działania. W innym przypadku będzie musiał zwrócić otrzymaną pomoc.

W tym roku zmieniły się nieco przepisy dotyczące przyznawania wsparcia w ramach “Programu rolnośrodowiskowego”.

Minister rolnictwa  w rozporządzeniu regulującym zasady i warunki przyznawania wsparcia z tego Programu wprowadził ograniczenie dostępu do pakietu 3. “Ekstensywne trwałe użytki zielone”. Zmiana polega  na tym, że rolnicy przystępujący do programu rolnośrodowiskowego od 2011 r. będą mogli podjąć się realizacji tego pakietu jedynie na obszarach Natura 2000.

Dobrą informacją dla beneficjentów pakietu 7. “Ochrona zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie” jest zmiana dotycząca podwyższenia limitów zwierząt, które mogą zostać objęte wsparciem rolnośrodowiskowym. W pakiecie tym zmieniono sposób naliczania płatności. Według znowelizowanych zasad wsparcie będzie wypłacane w oparciu o faktyczną liczbę posiadanych przez rolnika zwierząt, a w przyznawanej płatności nie będzie uwzględniany stan średnioroczny zwierząt.

Inną ważną zmianą jest podwyższenie stawki płatności w pakiecie 8. Ochrona gleb i wód na gruntach zagrożonych erozją. Wprowadzenie wymogu w ramach wzajemnej zgodności według którego co najmniej 40% gruntów ornych na obszarach zagrożonych erozją wodną ma pozostać pod okrywą zimową, spowodowało, że beneficjenci korzystający z tego pakietu muszą wyłączyć taką powierzchnię z płatności rolnośrodowiskowej. W ten sposób otrzymali by mniej pieniędzy, aby więc zrekompensować rolnikom zmniejszenie takiej dopłaty, od 2011 roku stawka za realizację pakietu 8 na terenach zagrożonych erozją wodną została podwyższona.

Zostały też wprowadzone zmiany w zasadach ubiegania się o wparcie w ramach pakietu 2. “Rolnictwo ekologiczne”. Zgodnie z nimi w wariantach dotyczących upraw sadowniczych możliwe jest zakładanie sadów i upraw winorośli na gruntach niezmeliorowanych oraz tam gdzie istnieje system melioracji dostosowany do tego rodzaju upraw. Zmiana ta dotyczy rolników, którzy przystępują do programu od 2011 roku oraz tych, którzy realizują już “Program rolnośrodowiskowy”, ale dotychczas nie składali wniosku o płatność do upraw sadowniczych.

Nowe przepisy ułatwiają otrzymanie płatności rolnośrodowiskowych związanych z ochroną ptaków i ich siedzib. Od tego roku możliwe jest także wykonanie dokumentacji przyrodniczej w tym samym roku, w którym składany jest wniosek.

Nowelizacja przepisów wprowadziła też pewne zmiany w zakresie rozszerzania zobowiązania rolnośrodowiskowego. Dotychczas rolnik, który otrzymywał już wsparcie z działania “Program rolnośrodowiskowy” mógł starać się o dodatkową pomoc w ramach trzech pakietów – 4, 5 i 7. Od 2011 roku będzie możliwe dołączenie do tej listy pakietu 6. “Ochrona zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie” jako dodatkowego w drugim lub trzecim roku trwania zobowiązania rolnośrodowiskowego.

Departament Działań Społecznych i Środowiskowych
Departament Komunikacji Społecznej